.....::    fonte.es     2026-01-05

 

Galego
Español
 




Estorniños bailando nun murmurio


Nas noites de inverno en Lugo é común presenciar enxames de estorniños (Sturnus vulgaris) formando nubes encantadoras e misteriosas. Estas exhibicións chámanse "murmuracións", quizáis polo son que fan os paxaros ao bater rapidamente as ás. Reúnense por miles e realizan as súas coreografías durante 10 ou 20 minutos ao anoitecer. Antes, congréganse en densos grupos nas árbores onde adoitan refuxiarse e, ante o menor estímulo, alzan o voo cunha notable coordinación.

 

 

Murmuración de estorninos

 

 

A súa coreografía revela unha organización que non obedece a ningún patrón pre-establecido. O bando voa en orde porque as aves procuran manter as súas distancias e a mesma velocidade de grupo. Séguense unhas ás outras, mais non hai ningún líder á fronte da bandada. Aquí mostro un vídeo dunha murmuración de estorniños tomada o 3 de xaneiro de 2026, ás 18:30, nas inmediacións do Campus Universitario de Lugo.

 

 

 

 

As murmuracións —din os expertos— serven como defensa colectiva contra os depredadores. As aves xeran un patrón xigantesco que asusta ás outras aves e as afasta das súas zonas de pousoiro. Isto pode explicar o momento escollido polas aves para mostrar este espectáculo. Antes de alzar o voo, os estorniños cobren as pólas das árbores, apiñándose por miles en poucos metros. O chío de tantos paxaros —que amosan unha disposición inqueda— parece que vai acabar nunha pelexa... pero non é así. En canto engalan, a rifa remata e comeza o murmurio de miles de ás axitando o aire. O frenético ritmo individual transfórmase en equilibrio e elegancia colectivas. Isto suxire que unhas regras sinxelas poden ser suficientes para xerar orde e beleza, mesmo sen unha xerarquía ou unha organización rexida por numerosas normas.

 

 

Estorninos en un árbol

 

 

Tirei algunhas fotos que me permitiron contar o número de estorniños en voo nunha formación típica. O programa ImageJ permíteme illar parches de cor sobre un fondo uniforme. Despois de converter a fotografía nunha imaxe de análise, o resultado foi que a bandada tiña uns 2.000 estorniños.

 

 

Despois

Antes

 

 

É mellor observar estas formacións dende lonxe e nun lugar abrigado porque, naturalmente, as aves non avisan cando necesitan facer as súas necesidades... e con tantas aves xuntas, é bastante probable que deixen algúns excrementos. Por este motivo, tamén é útil identificar os lugares e as horas nas que se espera o murmurio, principalmente para ter un paraugas á man e/ou evitar aparcar nas proximidades.

 

Algunhas persoas poden considerar estes pequenos animais prexudiciais porque degradan os espazos urbanos e contribúen á propagación de enfermidades. A súa presenza en zonas urbanas débese á súa busca de refuxio en zonas máis cálidas e libres de depredadores. Ao seu favor, direi que se alimentan de numerosos insectos que tamén propagan enfermidades e danan as colleitas. Noutras palabras, axudan a manter o equilibrio natural da cadea trófica e cumpren unha función que non deberiamos interromper. Cómpre desfrutalos e deixalos en paz.

 

 

Murmuraciones